• nl
  • en
Menu
Tweede Kamer akkoord met nieuwe regels Partneralimentatie

Tweede Kamer akkoord met nieuwe regels Partneralimentatie

10 januari 2019

Op 11 december 2018 heeft de Tweede Kamer ingestemd met het wetsvoorstel Herziening Partneralimentatie (wetsvoorstel 34.231). Het initiatiefwetsvoorstel dateert van juni 2015.

Daarmee wil de Tweede Kamer de duur van de partneralimentatie terugbrengen van twaalf jaar naar vijf jaar. De zorgplicht die echtgenoten tegenover elkaar hebben blijft bestaan, maar de alimentatieduur wordt verkort. De meerderheid van de Kamer vindt dat de huidige regeling niet meer van deze tijd is. Zij vindt het meer van deze tijd om uit te gaan van de gelijkwaardigheid tussen man en vrouw. Daarnaast meent zij dat in veel gevallen ex-echtgenoten na de echtscheiding zelf financieel goed kunnen rondkomen, zodat het niet nodig zou moeten zijn om twaalf jaar partneralimentatie te moeten betalen.

Hoewel de huidige wet en rechtspraak ook al de mogelijkheid bieden om wijziging of nihilstelling te vragen van de ten tijde van de echtscheiding opgelegde partneralimentatieverplichting, lijkt het er op dat in ieder geval de duur van deze alimentatieverplichting wettelijk wordt beperkt. Het grootste verschil met de huidige wet is dat de duur van twaalf jaar wordt beperkt tot de helft van de duur van het huwelijk met een maximum van vijf jaar. De duur van het huwelijk wordt berekend over de periode vanaf de datum van huwelijkssluiting tot aan de dag waarop het verzoekschrift tot echtscheiding is ingediend bij de rechtbank.

Er zijn wel een aantal uitzonderingen. Deze uitzonderingen hebben betrekking op langdurige huwelijken en op echtgenoten met jonge kinderen:

  • Het jongste kind is ten tijde van de echtscheiding jonger dan twaalf jaar: de maximale termijn van vijf jaar wordt verlengd tot het moment waarop dat kind de leeftijd van twaalf jaar bereikt. Hiermee kan de maximale alimentatietermijn worden opgerekt tot twaalf jaar;
  • De alimentatiegerechtigde is geboren voor 1 januari 1970 en het huwelijk heeft tenminste vijftien jaar geduurd: er is recht op tien jaar partneralimentatie. Deze uitzondering komt zeven jaar na de inwerkingtreding van de nieuwe wet te vervallen;
  • Het huwelijk heeft tenminste vijftien jaar geduurd en de alimentatiegerechtigde heeft binnen tien jaar recht op AOW: de partneralimentatieverplichting eindigt niet eerder dan op het moment waarop de alimentatiegerechtigde de AOW-leeftijd bereikt. Hiermee kan de termijn tot maximaal tien jaar worden opgerekt.  NB Het bereiken van de AOW-leeftijd betekent niet automatisch einde van de onderhoudsverplichting.

Als op een echtpaar meerdere uitzonderingen van toepassing zijn, dan geldt de langste termijn.

Het wetsvoorstel is daarnaast duidelijk over de mogelijkheid om voorafgaand aan het huwelijk afspraken te maken over de partneralimentatie in geval van een echtscheiding: afspraken over partneralimentatie kunnen niet rechtsgeldig in huwelijksvoorwaarden worden opgenomen.

In het wetsvoorstel is een zogeheten hardheidsclausule opgenomen. Deze clausule houdt in dat als beëindiging van de partneralimentatie als gevolg van het verstrijken van de termijn van zo ingrijpende aard is dat ongewijzigde handhaving hiervan naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid niet van de alimentatiegerechtigde kan worden gevergd, zij de rechter kunnen verzoeken om een nadere termijn vast te stellen. Dit verzoek moet dan wel uiterlijk drie maanden voor het verstrijken van de partneralimentatieduur bij de rechtbank zijn ingediend. Deze optie is op dit moment ook al verankerd in de wet. De rechtspraak zal bij inwerkingtreding van de nieuwe wet in de toekomst moeten gaan uitwijzen hoe deze hardheidsclausule exact zal worden ingevuld. Het is goed mogelijk dat op dit punt aansluiting wordt gezocht bij de huidige wetgeving en jurisprudentie.

Als de Eerste Kamer instemt met het wetsvoorstel, kan de wet ingaan op 1 januari 2020. Deze nieuwe wet geldt dan voor echtscheidingen die zijn uitgesproken na de datum van inwerkingtreding. Deze wet ziet uitsluitend op partneralimentatie (dus niet op kinderalimentatie) en heeft geen terugwerkende kracht. Met andere woorden: partneralimentatieverplichtingen die zijn opgelegd voor de datum van de inwerkingtreding duren twaalf jaar. Tussentijdse wijziging of nihilstelling is dan slechts mogelijk op grond van de huidige wetgeving en rechtspraak.

Het wachten is nu op de Eerste Kamer. Wij houden u op de hoogte.

Deze bijdrage is geschreven door mr. Vera Smeets.

Wilt u op de hoogte blijven?

  • nl
  • en